Deklaracja ENS (Safety & Security) od 31 stycznia 2025 – poradnik dla przewoźników

Od 31 stycznia 2025 Wielka Brytania wprowadza obowiązek składania deklaracji ENS (Entry Summary Declaration) dla wszystkich przesyłek towarowych wjeżdżających na terytorium UK. To kolejny etap wdrażania Border Target Operating Model (BTOM) – nowego systemu kontroli granicznych po Brexicie.

Dla przewoźników, spedytorów i firm eksportujących do UK oznacza to dodatkowy wymóg formalny, który musi być spełniony przed wjazdem na terytorium UK. Brak deklaracji ENS może skutkować zatrzymaniem transportu na granicy i wysokimi karami.

W tym artykule wyjaśniamy, czym jest deklaracja ENS, kto musi ją złożyć, jakie dane są wymagane i jak uniknąć problemów na granicy.

Problem: Nowy wymóg formalny na granicy UK

Dlaczego ENS jest teraz obowiązkowe?

Deklaracja ENS (Entry Summary Declaration) to zgłoszenie bezpieczeństwa, które ma na celu umożliwienie brytyjskim organom celnym (HMRC) i granicznym (Border Force) przeprowadzenie analizy ryzyka przed fizycznym wjazdem towaru na terytorium UK.

System ENS działa w UE od wielu lat (dla przesyłek spoza UE). Po Brexicie Wielka Brytania wdrożyła własny system ENS, który stał się obowiązkowy od 31 stycznia 2025.

Cel ENS: - Identyfikacja przesyłek wysokiego ryzyka (terroryzm, przemyt, towary niebezpieczne). - Umożliwienie organom celnym przeprowadzenia kontroli przed wjazdem towaru. - Przyspieszenie odprawy celnej dla przesyłek niskiego ryzyka. Problem w praktyce: Brak deklaracji ENS oznacza: - Zatrzymanie transportu na granicy (port, tunel, prom). - Kary finansowe dla przewoźnika (do £2,500 za przesyłkę). - Opóźnienia w dostawie i dodatkowe koszty logistyczne.

Czym jest deklaracja ENS?

Definicja

ENS (Entry Summary Declaration) to elektroniczne zgłoszenie bezpieczeństwa, które zawiera podstawowe informacje o przesyłce, nadawcy, odbiorcy i towarze. Deklaracja musi być złożona przed wjazdem towaru na terytorium UK.

Jesli chcesz zamknac ENS operacyjnie dla konkretnego przewozu, zobacz strone obslugi ENS/SSD.

ENS nie zastępuje zgłoszenia celnego (import declaration), ale jest dodatkowym wymogiem bezpieczeństwa.

Różnica między ENS a zgłoszeniem celnym

| Cecha | ENS (Entry Summary) | Zgłoszenie celne (Import Declaration) | |---|---|---| | Cel | Bezpieczeństwo i analiza ryzyka | Naliczenie cła i VAT | | Kiedy składane? | Przed wjazdem na terytorium UK | Przy odprawie celnej | | Kto składa? | Przewoźnik lub agent celny | Importer lub agent celny | | Dane wymagane | Podstawowe (nadawca, odbiorca, opis towaru) | Szczegółowe (kod CN, wartość, pochodzenie) |

Kto musi złożyć deklarację ENS?

Odpowiedzialność za ENS

Zgodnie z przepisami UK, deklarację ENS musi złożyć: 1. Przewoźnik (carrier) – firma transportowa dostarczająca towar do UK. 2. Agent celny – jeśli przewoźnik upoważnił agenta do złożenia ENS w swoim imieniu.

Ważne: Odpowiedzialność za złożenie ENS spoczywa na przewoźniku, nawet jeśli eksporter lub importer nie dostarczył wszystkich danych. Przewoźnik może jednak odmówić przyjęcia przesyłki, jeśli nadawca nie dostarczy wymaganych informacji.

Kto dostarcza dane do ENS?

Dane do deklaracji ENS muszą być dostarczone przez: - Eksportera (nadawcę) – dane o towarze, wartości, odbiorcy. - Importera (odbiorcę) – numer EORI GB, adres dostawy. - Przewoźnika – dane o transporcie (numer rejestracyjny pojazdu, trasa).

Jakie dane są wymagane w deklaracji ENS?

Podstawowe elementy ENS

Deklaracja ENS musi zawierać:

1. Dane nadawcy (eksportera): - Nazwa firmy. - Adres. - Numer EORI (jeśli dotyczy).

2. Dane odbiorcy (importera): - Nazwa firmy. - Adres dostawy w UK. - Numer EORI GB (obowiązkowy).

3. Dane przewoźnika: - Nazwa firmy transportowej. - Numer rejestracyjny pojazdu. - Trasa (port/tunel wjazdu do UK).

4. Dane o towarze: - Opis towaru (ogólny, np. "meble drewniane"). - Liczba sztuk/paczek. - Waga brutto. - Wartość (w GBP lub EUR).

5. Numer referencyjny przesyłki: - Numer CMR, numer zamówienia lub inny identyfikator.

Ważne: ENS nie wymaga szczegółowego kodu CN (taryfy celnej) – wystarczy ogólny opis towaru. Szczegółowe dane będą wymagane dopiero przy zgłoszeniu celnym.

Jak złożyć deklarację ENS?

System GVMS (Goods Vehicle Movement Service)

W Wielkiej Brytanii deklaracja ENS jest składana przez system GVMS (Goods Vehicle Movement Service). System GVMS integruje ENS z innymi dokumentami granicznymi i generuje numer GMR (Goods Movement Reference).

Proces krok po kroku:

1. Przewoźnik lub agent celny loguje się do systemu GVMS. 2. Wprowadza dane przesyłki (nadawca, odbiorca, towar). 3. System generuje numer GMR (np. `GMR-2025-123456`). 4. Przewoźnik przekazuje numer GMR kierowcy. 5. Kierowca okazuje numer GMR na granicy (port, tunel). 6. System GVMS automatycznie weryfikuje, czy ENS zostało złożone.

Ważne: Numer GMR jest wymagany do wjazdu do UK. Bez GMR pojazd nie zostanie wpuszczony na prom/tunel.

Alternatywa: Złożenie ENS przez agenta celnego

Jeśli przewoźnik nie ma dostępu do systemu GVMS, może upoważnić agenta celnego (np. easyclearance.pl) do złożenia ENS w swoim imieniu. Agent celny: - Zbiera dane od eksportera i importera. - Składa ENS w systemie GVMS. - Generuje numer GMR i przekazuje go przewoźnikowi.

Kiedy należy złożyć ENS?

Terminy składania ENS

Deklaracja ENS musi być złożona przed wjazdem towaru na terytorium UK. Dokładny termin zależy od środka transportu:

| Środek transportu | Termin złożenia ENS | |---|---| | Transport drogowy (TIR, ciężarówka) | Przed wjazdem na prom/tunel | | Transport morski (kontener) | Minimum 24 godziny przed załadunkiem w porcie UE | | Transport lotniczy | Minimum 4 godziny przed przybyciem do UK | | Transport kolejowy | Przed przekroczeniem granicy UK |

Ważne: Jeśli ENS nie zostanie złożone w terminie, przesyłka może zostać zatrzymana na granicy.

Kary za brak ENS

Sankcje dla przewoźników

Brak deklaracji ENS lub złożenie ENS z błędnymi danymi może skutkować:

1. Zatrzymanie pojazdu na granicy – pojazd nie zostanie wpuszczony do UK. 2. Kara finansowa – do £2,500 za przesyłkę. 3. Koszty postojowe – opłaty za postój w porcie/tunelu. 4. Utrata slotu na promie/tunelu – konieczność rezerwacji nowego terminu.

Przykład: Przewoźnik przewozi 10 palet mebli z Polski do UK. Nie złożył ENS przed wjazdem na prom. Pojazd zostaje zatrzymany w Dover. Kara: £2,500 + koszt postojowy £500 + utrata slotu na promie (dodatkowe 24 godziny opóźnienia).

Odpowiedzialność eksportera

Choć formalnie odpowiedzialność za ENS spoczywa na przewoźniku, eksporter może ponieść konsekwencje: - Opóźnienia w dostawie – niezadowolony klient w UK. - Dodatkowe koszty – przewoźnik może obciążyć eksportera kosztami kary i postojowego. - Utrata reputacji – problemy z przyszłymi dostawami.

Jak uniknąć problemów z ENS?

Dla eksporterów

1. Dostarcz kompletne dane przewoźnikowi: - Dane odbiorcy (nazwa, adres, EORI GB). - Opis towaru, waga, wartość. - Numer referencyjny przesyłki (CMR, zamówienie).

2. Upewnij się, że przewoźnik wie o wymogu ENS: - Zapytaj przewoźnika, czy składa ENS samodzielnie, czy potrzebuje wsparcia agenta celnego.

3. Współpracuj z agentem celnym: - Jeśli przewoźnik nie ma dostępu do GVMS, zlecić złożenie ENS agentowi celnemu.

Dla przewoźników

1. Zarejestruj się w systemie GVMS: - Wejdź na stronę gov.uk/guidance/register-for-the-goods-vehicle-movement-service. - Załóż konto i uzyskaj dostęp do systemu.

2. Zbieraj dane od nadawców: - Wymagaj od eksporterów dostarczenia wszystkich danych do ENS przed załadunkiem.

3. Generuj GMR przed wyjazdem: - Nie czekaj do ostatniej chwili – złóż ENS i wygeneruj GMR przed wyjazdem z Polski.

4. Przekaż GMR kierowcy: - Kierowca musi mieć numer GMR w formie elektronicznej lub wydrukowanej.

Jak easyclearance.pl może pomóc?

Złożenie ENS w imieniu przewoźnika

Jeśli przewoźnik nie ma dostępu do systemu GVMS, możemy złożyć deklarację ENS w jego imieniu. Nasz zespół: - Zbiera dane od eksportera i importera. - Składa ENS w systemie GVMS. - Generuje numer GMR i przekazuje go przewoźnikowi.

Koordynacja z eksporterami i importerami

Pomagamy w koordynacji między eksporterem (Polska), przewoźnikiem i importerem (UK), zapewniając, że wszystkie dane są dostarczone w terminie.

Wsparcie w przypadku zatrzymania na granicy

Jeśli przesyłka zostanie zatrzymana na granicy z powodu braku ENS, nasz zespół może: - Złożyć ENS retrospektywnie (jeśli to możliwe). - Skontaktować się z Border Force w celu wyjaśnienia sytuacji. - Pomóc w przygotowaniu dokumentacji do odwołania od kary.

Rozróżnienie: easyclearance.pl to agencja celna z siedzibą w UK. Bezpośrednio obsługujemy odprawy w Wielkiej Brytanii, w tym składanie deklaracji ENS. Jeśli Twoja przesyłka wymaga odprawy celnej w Polsce lub innym kraju UE, koordynujemy proces przez naszą sieć licencjonowanych partnerów lokalnych.

Co wynika z aktualnych zasad urzędowych

W praktyce operacyjnej warto sprawdzić aktualne wymogi proceduralne, pola deklaracyjne i warunki zastosowania ulgi lub uproszczenia bezpośrednio w źródłach urzędowych. Dla tego tematu podstawą są w szczególności GOV.UK / HMRC.

Źródła urzędowe

• UK GOV (Safety and Security declarations) — GOV.UK / HMRC, 2026-03-04
• UK GOV (Get a GMR) — GOV.UK / HMRC, 2026-03-04
• GOV.UK: Goods Vehicle Movement Service — GOV.UK / HMRC, 2026-03-04
• GOV.UK: przewóz towarów między Wielką Brytanią a UE — GOV.UK / HMRC, 2026-03-04

Najczęstsze pytania (FAQ)

Czy ENS jest wymagane dla każdej przesyłki?

Tak, od 31 stycznia 2025 ENS jest wymagane dla wszystkich przesyłek towarowych wjeżdżających do UK, niezależnie od wartości.

Czy ENS zastępuje zgłoszenie celne?

Nie. ENS to zgłoszenie bezpieczeństwa, które musi być złożone przed zgłoszeniem celnym. Zgłoszenie celne (import declaration) jest nadal wymagane przy odprawie.

Czy mogę złożyć ENS samodzielnie?

Tak, jeśli masz dostęp do systemu GVMS. Alternatywnie możesz zlecić złożenie ENS agentowi celnemu.

Co się stanie, jeśli złożę ENS z błędnymi danymi?

Jeśli dane w ENS są niezgodne z rzeczywistością, przesyłka może zostać zatrzymana do kontroli. Możesz skorygować ENS przed wjazdem na terytorium UK.

Czy ENS dotyczy również transportu osobowego?

Nie. ENS dotyczy tylko przesyłek towarowych. Transport osobowy (samochody osobowe bez towaru handlowego) nie wymaga ENS.

Podsumowanie

Od 31 stycznia 2025 deklaracja ENS jest obowiązkowa dla wszystkich przesyłek do UK. Kluczowe zasady:

1. ENS musi być złożone przed wjazdem na terytorium UK. 2. Odpowiedzialność za ENS spoczywa na przewoźniku, ale wymaga współpracy eksportera i importera. 3. Brak ENS skutkuje karą do £2,500 i zatrzymaniem pojazdu. 4. System GVMS generuje numer GMR, który jest wymagany do wjazdu do UK.

Potrzebujesz pomocy z ENS?

Jeśli przewozisz towary do UK i potrzebujesz wsparcia w złożeniu deklaracji ENS, skontaktuj się z easyclearance.pl. Pomożemy w przygotowaniu dokumentacji i wygenerowaniu numeru GMR.

easyclearance.pl to agencja celna z siedzibą w Wielkiej Brytanii. Bezpośrednio obsługujemy odprawy w UK, w tym składanie deklaracji ENS. Odprawy celne na terytorium UE realizujemy we współpracy z naszą siecią licencjonowanych partnerów lokalnych. Skontaktuj się z nami →