Import drewna i wyrobów z drewna z UK – EUDR, dokumenty i klasyfikacja HS44

Import drewna i wyrobów z drewna z Wielkiej Brytanii do Polski należy do strategicznie ważnych przepływów towarowych — sektor HS44 generuje ponad 500 milionów dolarów rocznie w handlu między tymi krajami. Polskie firmy sprowadzają z UK tarcicę, sklejkę, płyty wiórowe, podłogi drewniane, meble i elementy stolarki. Od 2025 roku ten handel jest jednak objęty nową, wymagającą regulacją: EUDR — unijnym rozporządzeniem o towarach niezwiązanych z wylesianiem (EU Deforestation Regulation, Rozp. 2023/1115). Importerzy drewna z UK muszą teraz przeprowadzać obowiązkowy due diligence, dokumentować łańcuch dostaw aż do działki leśnej i składać oświadczenia w unijnym systemie informacyjnym. Dodatkowym wyzwaniem jest fakt, że UK — jako kraj trzeci poza UE — nie korzysta z żadnego "niskiego ryzyka" automatycznego zwolnienia z EUDR. W tym artykule wyjaśniamy wszystkie obowiązki: od klasyfikacji HS44, przez dokumenty celne i certyfikaty FSC/PEFC, aż po pełen schemat due diligence pod EUDR.

Co to jest EUDR i od kiedy obowiązuje?

EUDR (EU Deforestation Regulation) — Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1115 — weszło w życie 29 czerwca 2023 roku. Dla dużych podmiotów (w tym większości importerów B2B) przepisy dotyczące obowiązku due diligence obowiązują od 30 grudnia 2024 roku (termin był kilkakrotnie przesuwany). Dla mikroprzedsiębiorstw termin to 30 czerwca 2025 roku.

Cel EUDR: zapobiec wprowadzaniu na rynek UE towarów, które przyczyniają się do wylesiania lub degradacji lasów globalnie.

Które produkty drzewne objęte są EUDR?

Kod HS	Produkt	Objęty EUDR?
4401–4413	Drewno surowe, węgiel drzewny, tarcica, forniry	TAK
4414–4421	Wyroby stolarskie, sklejka, płyty	TAK
4701–4707	Masy celulozowe, makulatura	TAK (papier)
4801–4823	Papier i tektura	TAK (papier)
9401, 9403	Meble drewniane	TAK
Kakao, soja, wołowina, kawa, olej palmowy	Inne towary EUDR	TAK (inne kategorie)

Ważne: EUDR dotyczy nie tylko surowca, ale też wyrobów końcowych zawierających drewno — sklejki, mebli, elementów budowlanych.

UK jako kraj trzeci w EUDR — brak automatycznego zwolnienia

Rozporządzenie EUDR klasyfikuje kraje do trzech kategorii ryzyka: niskie, standardowe i wysokie. Klasyfikacja jest prowadzona przez Komisję Europejską i wpływa na zakres obowiązków due diligence.

UK nie jest klasyfikowane jako kraj "niskiego ryzyka" automatycznie — UK jako kraj poza UE podlega standardowej procedurze oceny, która nie była zakończona na początku 2026. Oznacza to, że import drewna i wyrobów drzewnych z UK podlega pełnemu, standardowemu due diligence — tak samo jak import z każdego innego kraju trzeciego.

Dla porównania: - Kraj niskiego ryzyka → uproszczony due diligence (mniej dokumentacji) - Kraj standardowego ryzyka (UK) → pełny due diligence - Kraj wysokiego ryzyka → rozszerzony due diligence + zwiększona kontrola

Due diligence EUDR — co musi zrobić importer z Polski?

Pełny due diligence EUDR dla importu drewna z UK składa się z trzech kroków:

Krok 1: Zebranie informacji

Importer musi zebrać i udokumentować: - opis towaru z kodem HS i CN - kraj produkcji (UK) i kraj pozyskania surowca (jeśli inne niż UK — np. drewno tropikalne przerobione w UK) - geolokalizację działki/działek leśnych, na których pozyskano drewno (współrzędne GPS wielokąta lub punktu dla obszarów <4ha) - dane dostawcy (nazwa, adres, dane kontaktowe) - informacje, że pozyskanie drewna było zgodne z prawem kraju produkcji (w tym prawem dotyczącym lasów, ochrony środowiska, praw człowieka) - oświadczenie, że towar nie pochodzi z obszarów wylesionych lub zdegradowanych po 31 grudnia 2020 roku

Krok 2: Ocena ryzyka

Na podstawie zebranych informacji importer ocenia ryzyko niezgodności z EUDR. Jeśli ryzyko jest "nieznaczne" — może złożyć oświadczenie. Jeśli ryzyko jest niezerowe — musi zastosować środki zaradcze.

Krok 3: Ograniczenie ryzyka

Środki zaradcze mogą obejmować: - dodatkowe kontrole i weryfikacje dostawcy - żądanie dodatkowej dokumentacji - audyty niezależne - certyfikacja FSC/PEFC jako element potwierdzający (ale nie zastępujący) due diligence

Certyfikaty FSC i PEFC — czy wystarczą do EUDR?

To jedno z najczęstszych pytań importerów. Odpowiedź brzmi: FSC i PEFC pomagają, ale same w sobie nie zastępują due diligence EUDR.

Aspekt	FSC/PEFC	EUDR Due Diligence
Legalność pozyskania	Tak — potwierdza	Tak — wymagane
Brak wylesiania	Częściowo — zależy od standardu	Tak — wymagane wprost
Geolokalizacja działek	Nie zawsze	TAK — wymagane
Oświadczenie w systemie UE	Nie	TAK — wymagane
Wystarczające do EUDR?	NIE — samo w sobie	TAK — po spełnieniu wszystkich kroków

Posiadanie certyfikatu FSC lub PEFC od dostawcy UK jest dobrym punktem wyjścia i może ułatwić due diligence, ale nie zwalnia z obowiązku uzyskania geolokalizacji działek i złożenia oświadczenia w unijnym systemie informacyjnym EUDR.

Jak uzyskać dokumenty od dostawcy UK?

Standardowy pakiet dokumentów od dostawcy UK niezbędny do EUDR:

1. Forestry Commission certificate / felling licence — potwierdzenie legalności wycinki w UK (każde pozyskanie powyżej 5 m³ wymaga licencji wydanej przez Forestry Commission lub devolved equivalents)
2. Chain of Custody Certificate (CoC) — FSC lub PEFC, potwierdzające łańcuch nadzoru od lasu do przetwórcy
3. Geolocation data — współrzędne GPS działek leśnych w formacie GeoJSON lub KML (od właściciela lasu lub leśniczego)
4. Timber Regulation Statement — oświadczenie zgodności z UK Timber Regulation (odpowiednik EU Timber Regulation, który UK zachowała po Brexicie jako UK EUTR)
5. Species Declaration — deklaracja gatunku drzewa (dla egzotycznych gatunków ważne ze względu na CITES)

Klasyfikacja HS44 — najważniejsze kody CN dla importerów

Dla prawidłowej odprawy celnej kluczowe jest 8-cyfrowe klasyfikowanie w ramach CN (Combined Nomenclature):

Kod CN	Opis	Uwagi
4406 10 00	Podkłady kolejowe z drewna	Impregnowane kreozotem → ADR
4407 10 00–4407 99	Tarcica iglasta i liściasta	Najczęstszy import z UK
4412 31 00–4412 99	Sklejka i drewno fornirowane	Sprawdź gatunek drewna
4415	Skrzynie, palety drewniane	Zasady ISPM 15 dla opakowań
4418	Elementy budowlane (okna, drzwi, podłogi)	Wyrób gotowy
4421	Pozostałe wyroby z drewna	Artykuły drewniane różne

Ważna zasada: opakowania drewniane (palety, skrzynie) towarzyszące przesyłce muszą spełniać standard ISPM 15 (International Standard for Phytosanitary Measures No. 15) — obróbka fitosanitarna (fumigacja lub obróbka cieplna) potwierdzona znakiem IPPC. Brak znaku ISPM 15 na paletach to jeden z najczęstszych powodów zatrzymania przesyłki na granicy.

Stawki celne na drewno z UK

Na mocy TCA stawki celne na wyroby drzewne z UK kształtują się następująco:

Kategoria	Stawka MFN	Stawka TCA (UK origin)
Drewno surowe (4401–4403)	0%	0%
Tarcica (4407)	0%	0%
Sklejka (4412)	3,7–7,0%	0%
Podłogi drewniane (4418)	0–3,7%	0%
Meble drewniane (9401–9403)	0–5,6%	0%

Reguły pochodzenia dla wyrobów HS44 są zazwyczaj oparte na CTH (Change of Tariff Heading) lub na kryterium wartości dodanej. Dla przetworzonego drewna (np. sklejki) produkcja w UK z importowanego surowca może spełniać reguły pochodzenia.

Dokumenty do odprawy celnej drewna z UK

Pełna lista dokumentów przy imporcie drewna z UK:

Dokument	Wystawiający	Uwagi
Faktura handlowa	Eksporter UK	Opis gatunku, wymiary, klas
UK Origin Statement / REX	Eksporter UK	Dla stawki 0% TCA
CMR / list przewozowy	Przewoźnik
EUDR Due Diligence Statement	Importer PL	Złożone w systemie UE EUDR
Geolokalizacja działek leśnych	Leśniczy/właściciel	GPS wielokąt, GeoJSON
FSC/PEFC CoC	Dostawca UK	Pomocniczo do EUDR
Forestry Commission licence	Producent UK	Potwierdzenie legalności wycinki
Świadectwo fitosanitarne (phyto)	APHA UK	Dla drewna nieprzetworzonego, kory
ISPM 15 mark na opakowaniach	Producent palet	Obowiązkowe dla drewnianych opakowań